Een pensioen is te onderscheiden in een ouderdomspensioen en een (bijzonder) partnerpensioen. Het ouderdomspensioen ziet op het pensioen dat wordt opgebouwd gedurende de werkende periode en wordt ontvangen als men de pensioengerechtigde leeftijd bereikt. Het partnerpensioen wordt door de ex-partner ontvangen, nadat de partner die het pensioen heeft opgebouwd komt te overlijden. Na een scheiding wordt het tot dan opgebouwde partnerpensioen omgezet in een bijzonder partnerpensioen (nabestaandenpensioen).

 

Wijze verdeling pensioen na scheiding

De wijze waarop het ouderdomspensioen na een scheiding wordt verdeeld is afhankelijk van de scheidingsdatum (datum inschrijving gemeente). Op 1 mei 1995 is de Wet Verevening Pensioenrechten bij scheiding (Wet VPS) in werking getreden. Tijdens het huwelijk opgebouwde ouderdomspensioen wordt verdeeld. Ben je dus na 1 mei 1995 gescheiden dan ziet de Wet VPS alleen op een verdeling van het ouderdomspensioen.

De Pensioenwet bepaalt dat een ex-partner recht heeft op een partnerpensioen tot aan de scheidingsdatum. Dit wordt een bijzonder partnerpensioen (nabestaandenpensioen) genoemd. De wetten zijn van regelend recht. Dit betekent dat partijen in onderling overleg hiervan kunnen afwijken.

Een standaard pensioenverdeling houdt in dat de Wet VPS (het ouderdomspensioen wordt 50-50 verdeeld) en de Pensioenwet (de aanspraken op partnerpensioen worden behouden) van toepassing zijn.

 

Soorten pensioenen

Er zijn drie soorten pensioenen te onderscheiden, namelijk:

  • Het basispensioen (AOW)
  • Het ouderdomspensioen
  • Het nabestaandenpensioen

AOW-pensioenen vallen niet onder de ‘Wet verevening pensioenrechten bij scheiding’. Het ouderdomspensioen valt wel onder deze wet.

Het nabestaandenpensioen wordt ook wel partnerpensioen genoemd en geldt alleen als dit geregeld is in de pensioenregeling. Wanneer je getrouwd bent, heb je recht op dit pensioen wanneer je partner (vroegtijdig) komt te overlijden. Ben je gescheiden en komt jouw ex-partner te overlijden? Dan gelden er mogelijk andere regels. Neem hierover contact op met jouw pensioenuitvoerder.

 

Uitzonderingen

Kleine pensioenen worden niet verdeeld. Er is namelijk een ondergrens voor uitbetaling door de pensioenuitvoerder. Het bedrag dat het pensioenfonds aan de ex-partner die het pensioen niet zelf heeft opgebouwd moet uitbetalen, moet meer zijn dan € 465,94 bruto per jaar (per 1 januari 2016).

In de wet is een standaardverdeling opgenomen. Het maakt niet uit of er sprake is van gemeenschap van goederen of huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden. Jij en je ex-partner hebben beiden recht op de helft van het tijdens het huwelijk opgebouwde pensioen. Tenzij in de huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden of in het echtscheidingsconvenant uitdrukkelijk de toepasselijkheid van de wet is uitgesloten, of uitdrukkelijk staat dat er geen verdeling van ouderdomspensioen is bij de scheiding.

 

Conversie

Bij conversie wijkt men af van de standaardmethode van de wet VPS. Bij conversie wordt het voorwaardelijke recht dat de vereveningsgerechtigde heeft op een deel van het pensioen omgezet in een eigen recht op pensioen. Het gaat daarbij om een pensioen op het eigen leven. Om conversie toe te kunnen passen moeten niet alleen beide partners ermee instemmen maar ook de pensioenuitvoerder; meestal stemt die wel in.

Een belangrijke reden om niet voor conversie te kiezen is het feit dat de vereveningsplichtige de kans prijsgeeft dat de aanspraak van de vereveningsgerechtigde bij hem of haar aanwast in geval deze overlijdt. Dit is een essentieel verschil met de standaardverevening. Een voordeel van conversie is dat alle financiële banden worden verbroken en dat de vereveningsgerechtigde een eigen financiële planning kan maken.

 

Afwijken van de standaardregeling

Er wordt steeds vaker van de standaardregeling afgeweken. Dit gebeurt niet altijd op de juiste wijze of de wijze die partijen daadwerkelijk voor ogen hebben gehad. Partijen denken een verdeling van het pensioen volledig te hebben uitgesloten, maar dit blijkt anders geregeld te zijn. De Pensioenwet wordt domweg vergeten.

Als partijen een toepassing van de Wet VPS uitsluiten dan is daarmee nog geen afstand gedaan van het bijzonder partnerpensioen. De pensioenuitvoerder zal een partnerpensioen voor de ex-partner reserveren. Ook hiervan moet uitdrukkelijk afstand worden gedaan. Dit kan in een echtscheidingsconvenant en moet voldoende concreet zijn. Mocht ten tijde van de scheiding niets of onvoldoende geregeld zijn dan kan achteraf altijd nog een afstandsverklaring worden getekend voor het partnerpensioen. In de praktijk zit men hier zoveel jaren na een scheiding niet meer op te wachten. Nog afgezien van de discussie of men het partnerpensioen überhaupt wilde verdelen.

 

Afspraken in een convenant (contract)

Om discussie over de verdeling van het partnerpensioen te voorkomen neemt InjeRecht de nodige tijd om een afspraak over het partnerpensioen op te nemen in een convenant. Of dit nu inhoudt dat de Pensioenwet van toepassing is of deze wordt uitgesloten. Op deze wijze wordt een verdeling van het partnerpensioen besproken en blijkt duidelijk welke afspraken hierover zijn gemaakt.

 

Andere oudedagsvoorzieningen

Heb jij andere oudedagsvoorzieningen getroffen en ga je scheiden? Denk bijvoorbeeld aan levens- of lijfrenteverzekeringen. Dan is het goed om het volgende in aanmerking te nemen. De naam van de begunstigde van deze verzekeringen dient als gevolg van de scheiding veelal gewijzigd te worden, omdat een ex-partner met naam als eerste begunstigde staat vermeld op de polis. Ook hier staat niet iedereen bij stil.

 

Beiden pensioen opgebouwd?

Hebben jullie beiden pensioen opgebouwd? Dan kunnen die pensioenen in principe op dezelfde manier worden opgedeeld. Heb je allebei ongeveer evenveel pensioen opgebouwd, dan kun je ook afzien van de verdeling van beide pensioenen.

 

Creative Commons-Licentie
Dit werk valt onder een Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 4.0 Internationaal-licentie.

Pensioen en scheiden: hoe zit dat?
Getagd op:            

2 gedachten over “Pensioen en scheiden: hoe zit dat?

  • oktober 23, 2017 om 11:41 am
    Permalink

    Bijkomend voordeel van conversie is dat het pensioen ingaat op de pensioenleeftijd/datum van de vereveningsgerechtigde. Dit is handig bij een groot leeftijdsverschil. Daarnaast hebben de flexibiliseringsmogelijkheden geen invloed op de pensioenaanspraak. Ik kom in de praktijk regelmatig dossiers tegen waarbij de ex-partner er bijvoorbeeld voor kiest om nog een aantal jaren door te werken. Het ouderdomspensioen wordt dan uitgesteld.

    Beantwoorden
    • oktober 23, 2017 om 1:00 pm
      Permalink

      Hi Pim,

      Heel erg bedankt voor je reactie en toevoeging 😉

      Groet,
      Nasrien

      Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.